شاخص نمود رنگ چیست؟

شاخص نمود رنگ یا CRI چیست و چگونه اندازه گیری می شود؟

شاخص نمود رنگ یا CRI یکی از مهم ترین پارامترها در هر منبع نوری است. این پارامتر به زبان ساده، بیان می کند که یک منبع نور مصنوعی، چه میزان رنگ ها را مطابق با رنگ واقعی نشان می دهد.

برای مشاهده قیمت لامپ به سایت راندنو مراجعه نمایید.

نورپردازی شاخص های مهم دیگری نیز دارد که به کمک آن ها می توان کیفیت نور را مورد سنجش قرار داد. در میان این پارامترها، عدد شاخص نمود رنگ اهمیت زیادی دارد.

با دانستن این پارامتر می توانید لامپ مناسب تری برای مجموعه خود خریداری کنید. در این مقاله به معرفی کامل CRI و یا پارامتر نمود رنگ خواهیم پرداخت. با مجله راندنو همراه باشید.

مفهوم CRI یا شاخص نمود رنگ چیست؟

CRI مخفف عبارت Color Rendering Index است که در فارسی شاخص نمود رنگ تعبیر می شود. به این شاخص در استانداردهای گوناگون Ra نیز گفته می شود. این شاخص با نام های تجلی رنگ، بازتاب رنگ، میزان رنگ دهی و … نیز معرفی می شود.

CRI یک معیار جهانی است و نشان می دهد که یک طیف نوری چقدر کامل است و از بازه رنگ های بنفش تا قرمز کدام رنگ ها را در خود جای داده است. به عنوان مثال، اگر در یک نور، طیف زرد وجود نداشته باشد، اجسام زرد رنگ به درستی نمایان نمی شوند و رنگ دیده شده آن ها با رنگ واقعی آن ها تفاوت دارد. در واقع CRI یک نوع شاخص جهت تشخیص رنگ اجسام است.

معیار نمود رنگ در لامپ هایی با توان برابر با هم برابر نیست. این شاخص تنها به نوری که از منبع نوری بازتاب داده می شود، بستگی دارد.

شاخص CRI برای اولین بار در سال 1965 معرفی شد و بعدها در سال 1974 بهبود یافت. این شاخص در ابتدا تنها برای لامپ فلورسنت در نظر گرفته می شد. در حال حاضر برای اغلب لامپ های موجود در بازار از این شاخص استفاده می شود.

CRI در کجا اهمیت دارد؟

استفاده از نور مصنوعی و کم کیفیت، کارایی و آسایش بصری را تا حد زیادی کاهش می دهد. شاخص نمود رنگ در برخی از مکان ها و صنایع بسیار حائز اهمیت است. در ادامه به برخی از مکان هایی که این پارامتر در آنجاها مهم است، اشاره خواهیم کرد.

CRI در مغازه ها

در فروشگاه های پوشاک می بایست از لامپ هایی با نمود رنگ بالا استفاده کرد تا خریداران دچار اشتباه در انتخاب رنگ نشوند.

CRI در سالن ها

در سالن های آرایشی، گریم های سینمایی و … استفاده از آینه های لامپ دار با منابع نوری باکیفیت یک نکته بسیار مهم است. این منابع نوری باید از نوع لامپ هایی باشند که شاخص نمود رنگ آن ها زیاد و نزدیک به 100 است.

CRI در کارخانه ها

در کارخانه های نساجی و رنگ آمیزی پارچه، کاغذ و … استفاده از لامپ هایی که CRI زیادی دارند بسیار مهم است. این امر سبب می شود تا انتخاب رنگ ها با دقت بیشتری صورت گیرد و افراد کمتر دچار خطا شوند.

CRI در نمایشگاه ها

در برخی از فروشگاه ها و نمایشگاه ها مانند فرش فروشی ها و تابلو فروشی ها، می بایست از لامپ هایی با CRI بالا استفاده شود. در طراحی این محصولات از رنگ های بی شماری استفاده شده است. برای این که تفکیک این رنگ ها بهتر باشد، به این گونه منابع نوری نیاز است.

CRI در آزمایشگاه ها

در آزمایشگاه واقعی بودن رنگ محلول ها و سایر اجسام بسیار مهم است. زیرا برخی از واکنش ها بر اساس رنگشان طبقه بندی می شوند به همین دلیل استفاده از لامپ هایی که بتوانند رنگ را کاملاً واقعی نشان دهند، پیشنهاد می شود.

CRI در اتاق عمل

در اتاق های عمل که نیاز به دقت بالا است استفاده از لامپ هایی با CRI بالا، سبب افزایش تمرکز و کارایی می شود زیرا تمامی رنگ ها واقعی دیده می شوند و احتمال خطا کاهش پیدا می کند.

شاخص نمود رنگ در لامپ های مختلف

شاخص نمود رنگ واحد اندازه گیری ندارد و به صورت یک عدد در بازه 0 تا 100 بیان می شود. هرچه این عدد بیشتر باشد، منبع نور رنگ اجسام را واقعی تر نشان می دهد. به کمک شاخص نمود رنگ می توان کیفیت نوردهی منبع های نوری مختلف را با هم مقایسه کرد.

خورشید به عنوان منبع نور طبیعی و اصلی در نظر گرفته می شود. پارامترهای نور خورشید به عنوان پارامترهای استاندارد، با منبع های نوری دیگر مقایسه می شوند. شاخص نمود رنگ نور خورشید،برابر با 100 در نظر گرفته می شود. زیرا تمامی طیف ها را در خود جای داده است.

شاخص نمود رنگ را در انواع لامپ مشاهده می نمایید:

لامپ بخار سدیم

در میان لامپ های موجود در بازار بدترین شاخص نمود رنگ مربوط به لامپ بخار سدیم است. لامپ بخار سدیم دارای CRI برابر با 15 الی 20 است.

لامپ بخار جیوه

حداکثر میزان شاخص نمود رنگ این نوع از لامپ ها برابر با 45 است.

لامپ متال هالید

در میان لامپ های گازی، لامپ های متال هالید بیشتر از سایر لامپ ها نمود رنگ دارند. CRI این لامپ ها اغلب برابر با 65 است.

لامپ کم مصرف

از گذشته تا کنون از لامپ کم مصرف و فلورسنت در سیستم های روشنایی استفاده می شود. لامپ فلورسنت دارای CRI معادل 60 الی 80 است.

لامپ التهابی ( لامپ رشته ای/لامپ هالوژن)

در میان لامپ هایی که با تکنولوژی قدیمی تر شاخته شده اند، لامپ های رشته ای و لامپ های هالوژنی شاخص نمود رنگ مناسبی دارند. CRI این لامپ ها در بازه 80 الی 95 قرار می گیرد.

لامپ ال ای دی

معیار نمود رنگ در برخی از لامپ های ال ای دی به ادعای شرکت های سارنده آن ها، به بیش از 90 درصد نیز می رسد. به این معنا که در زیر نور لامپ LED، رنگ اجسام بسیار به رنگ واقعی خود نزدیک است.

سخن پایانی

امروزه یکی از راه های تشخیص نور با کیفیت از نور بی کیفیت استفاده از همین شاخص است. اما لازم به ذکر است که این شاخص به تنهایی کافی نیست. پیش از خرید لامپ می بایست به نکات زیادی هم چون شاخص نمود رنگ شار نوری، بهره نوری، توان، رنگ نور و … توجه کرد.

  • برای مشاهده قیمت لامپ و مشخصات فنی انواع لامپ ها به سایت راندنو مراجعه کنید و با فروشنده و نماینده آن به طور مستقیم در ارتباط باشید.