یراق آلات کابل خودنگهدار مجموعه وسایلی هستند که برای نصب و راه اندازی کابل های خودنگهدار به کار گرفته می شوند. تجهیزاتی همچون انواع کلمپ، کانکتور و نگهدارنده از یراق آلات کابل خودنگهدار به حساب می آیند. امروزه در بسیاری از شبکه های برقی کابل های خودنگهدار جایگزین کابل های مسی شده اند. دلیل آن هم مزیت های بی شمار این نوع کابل است.
اگر می خواهید بدانید کابل خودنگهدار چه ویژگی ها و کاربردهایی دارد، می توانید مقاله کابل خودنگهدار چیست را مطالعه کنید.
در ادامه این مقاله به معرفی یراق آلات این کابل ها می پردازیم:
آنچه در ادامه می خوانیم:
- منظور از یراق آلات برای کابل های خودنگهدار
- کاربرد یراق آلات کابل خودنگهدار
- جنس یراق آلات
- کانکتور انشعاب مشترکین (انشعاب گیری از کابل خودنگهدار)
- کانکتور انشعاب خطوط فرعی
- کلمپ کابل خودنگهدار
- کانکتور افزایش انشعاب
- کانکتور مفصل (موف)
- تسمه محافظ کابل
- جدا کننده کابل
- براکت سه خانه و نه خانه
- پیچ و مهره و متعلقات نصب کابل خودنگهدار
- اشتباهات رایج هنگام نصب یراق آلات کابل خودنگهدار
منظور از یراق آلات برای کابل های خودنگهدار
یراق آلات کابل خودنگهدار مجموعهای از تجهیزات مکانیکی و اتصالات تخصصی هستند که برای نصب، مهار، انشعابگیری و نگهداری کابلهای خودنگهدار در شبکههای توزیع برق استفاده میشوند. این قطعات نقش مهمی در افزایش ایمنی شبکه، جلوگیری از آسیب دیدن کابل، توزیع مناسب نیروهای مکانیکی و افزایش طول عمر خطوط هوایی دارند. انتخاب یراقآلات استاندارد و متناسب با نوع کابل، یکی از مهمترین عوامل در اجرای صحیح شبکههای فشار ضعیف محسوب میشود.
همان طور که گفته شد، برای نصب و راه اندازی کابلهای خودنگهدار به یک سری یراق آلات نیاز است. این یراق آلات شامل اجزای متنوعی می شود که هر کدام خصوصیات منحصر به فردی دارند. اگر بخواهید درباره نصب کابل خودنگهدار اطلاعات بیشتری به دست بیاوردید، می توانید مقاله کابل کشی برق با کابل خودنگهدار را مطالعه کنید.
برخی از یراق آلات وظیفه نگهداری کابل، برخی دیگر انشعاب و برخی دیگر حفاظت از این دسته کابل ها را برعهده دارند.

کاربرد یراق آلات کابل خودنگهدار
استفاده از یراقآلات مناسب باعث میشود کابل خودنگهدار بهصورت ایمن روی تیرهای برق نصب شود و در برابر نیروهای کششی، باد، بارندگی و تغییرات دمایی مقاومت بیشتری داشته باشد. این تجهیزات علاوه بر مهار کابل، برای ایجاد انشعاب، اتصال کابلها، جلوگیری از آسیب به روکش و افزایش ایمنی شبکه نیز مورد استفاده قرار میگیرند.
| یراق | کاربرد |
| کلمپ آویز | نگهدارنده کابل بین تیرها |
| کلمپ کششی | مهار کابل در ابتدا و انتهای مسیر |
| کلمپ انتهایی | تثبیت کابل در انتهای خط |
| کانکتور انشعاب | انشعاب گرفتن بدون برداشتن عایق |
| موف | اتصال دو کابل |
| براکت | نصب کلمپ روی تیر |
| تسمه استیل | مهار براکت |
| جداکننده کابل | جداسازی رشتهها هنگام نصب |
جنس یراق آلات
یراقآلات مورد استفاده در شبکههای توزیع برق باید مطابق استانداردهای ملی و بینالمللی تولید شوند تا استحکام مکانیکی، عایقبندی و عملکرد مناسبی داشته باشند. همچنین استفاده از تجهیزات دارای تأییدیه شرکت توانیر یا شرکتهای توزیع برق، اطمینان بیشتری از کیفیت و ایمنی شبکه فراهم میکند.
کانکتور انشعاب مشترکین (انشعاب گیری از کابل خودنگهدار)
یکی از مهمترین یراق آلات کابل خودنگهدار کانکتور انشعاب است. کانکتورهای انشعاب گیری از کابل خودنگهدار قطعاتی هستند که برای ایجاد انشعاب بین کابل فشار ضعیف مشترکین از کابل خودنگهدار مورد استفاده قرار می گیرد. این قطعه اغلب از جنس بی متال است. این کانکتورها را می توان برای اتصال به کابل های آلومینیومی و مسی در دو حالت اصلی و فرعی به کار گرفت. یکی از مزیت های استفاده از این قطعات این است که جهت نصب انشعاب در حالتی که کابل برق دارد، نیازی نیست روکش از روی کابل برداشته شود.

بیشتر بخوانید: مزایا و معایب کابل خودنگهدار
کانکتور انشعاب خطوط فرعی
از دیگر یراق آلات کابل خودنگهدار می توان به کانکتور انشعاب خطوط فرعی اشاره کرد. این کانکتور هم از جنس بی متال ساخته شده است. از این قطعه برای ایجاد انشعاب فشار ضعیف خطوط فرعی از کابل خودنگهدار اصلی استفاده می شود.
کلمپ کابل خودنگهدار
یکی از مهمترین یراق آلاتی که در کابل کشی کابل خودنگهدار از آن استفاده می شود، کلمپ است. کلمپ به طور کلی وظیفه نگهداری کابل را برعهده دارد. این تجهیزات در انواع مختلفی به بازار عرضه می شوند. هرکدام از آن ها کاربرد به خصوصی دارند. در ادامه به معرفی انواع کلمپ کابل خودنگهدار پرداخته شده است.
کلمپ ها یکی از اجزای یراق آلات محسوب می شوند. از کلمپ خودنگهدار برای انشعاب گرفتن از کابل اصلی، فیکس کردن، مهار کردن و همچنین اتصال استفاده می شود. لازم به ذکر است که در هنگام راه اندازی و حفظ جریان در شبکه فشار ضعیف، باید از کلمپ کابل استفاده شود.
این کلمپ ها دارای دو نوع گوه ای و پیچی هستند. کلمپ های گوه ای کابل ها را بدون نیاز به هیچ وسیله جانبی دیگری سرجای خود به صورت محکم، فیکس می کنند. از این نوع کلمپ کششی برای انتهایی کردن کابل های روکش دار فشار متوسط نیز استفاده می شود. استفاده از کلمپ گوه ای باعث سهولت و همچنین سرعت بخشیدن به کار می شود.
کلمپ آویز کابل خودنگهدار
کلمپ کابل خودنگهدار یا کلمپ آویز یکی از یراق آلات کابل خودنگهدار است. این کلمپ برای مهار کابل های خودنگهدار فشار ضعیف، به کار گرفته می شود. در کنار کلمپ باید نوعی پیچ و یک تسمه نگهدارنده کابل نیز استفاده شود تا از این طریق کابل بر روی پایه نصب شود.
این نوع کلمپ دارای دو نوع پلیمری و عمومی است که برای عبور دادن و نگه داشتن سیم و کابل از آن استفاده می شود. در کلمپ های آویز عمومی لازم است که برای نگه داشتن کابل، پیچ آن را باز کنید و سیم و کابل را از آن عبور دهید. کلمپ آویز پلیمری همان طور که از اسمش پیداست، از پلیمر فشرده مقاوم تولید شده است.
در این وسیله، عبور دادن و نگه داشتن سیم با پیچ انجام نمی شود بلکه سیم با استفاده از گیره موجود در کلمپ عبور داده می شود. تعبیه غلتک در این نوع کلمپ ها باعث سهولت در عبور کابل ها شده است. برای استفاده از این وسیله ابتدا سیم روکش دار را روی غلتک ها قرار دهید و سپس گیره های دو سمت کلمپ را با نیروی مناسب سفت کنید.

کلمپ کششی
یکی دیگر از انواع کلمپ، نوع کششی آن است که از جنس آلومینیوم ساخته شده است. برای تحمل نیروی کششی ناشی از نگهداری کابلهای خودنگهدار فشار ضعیف این کلمپ ها به کار گرفته می شود.
از این نوع کلمپ جهت فیکس کردن و نگه داشتن کابل استفاده می شود. طرز کار این کلمپ به این صورت است که سیم و کابل درون این وسیله قرار می گیرند، کلمپ بسته می شود و بدین گونه کابل قابل مهار می شود. کابل هایی که قطری برابر با ۲۵ تا ۹۵ میلی متر دارند، می توانند در این وسیله قرار بگیرند
کلمپ انتهایی کابل خودنگهدار و فشار ضعیف
این تجهیزات در انتهای شبکه ها یا محل های عبور کابل با زوایای کمتر از ۹۰ یا ۱۸۰ درجه به کار گرفته می شوند. برای این زاویه ها انواع دیگر کلمپ قابل استفاده نیست. زیرا موجب خستگی کابل در محل زاویه می شود. کلمپ های انتهایی کابل خودنگهدار فشار ضعیف، آلومینیومی است.
نوع دیگر از این کلمپ ها از جنس پلی آمید هستند. بدنه های پلی آمیدی الیاف دار هستند و در برابر اشعه UV (ماورا بنفش) و شرایط مختلف آب و هوایی بسیار مقاوم هستند.

بیشتر بخوانید: راهنمای خرید کابل خودنگهدار
کلمپ انتهایی کابل فشار متوسط
این کلمپ ها نیز آلومینیومی با تراکم بالا و حاصل از فرآیند ریخته گری تحت فشار (دایکاست) هستند. جایگاه به کار گیری این یراق ها در انتهای شبکه ها و یا محل های عبور کابل با زوایای کمتر از ۹۰ درجه یا بیشتر از ۱۸۰ درجه است. این محصولات نیز با جنس پلی آمید عرضه می شوند.
متناسب با انواع کابل خودنگهدار کلمپ به بازار عرضه شده است.
کلمپ انشعاب (دندانه دار)
یکی دیگر از لوازم کابل کشی خودنگهدار، کلمپ دندانه دار کابل است. از کانکتور انشعاب برق برای انشعاب گرفتن از کابل خودنگهدار اصلی استفاده می شود.
انواع انشعاباتی که توسط کلمپ انشعاب گیر برق صورت می گیرند عبارتند از: انشعاب روشنایی معابر، متصل کردن کابل خودنگهدار به شبکه زمینی و شبکه بیسیم هوایی، متصل کردن کابل های خودنگهدار به یکدیگر و انشعابات مشترکین. به همین دلیل به این کلمپ ها، کلمپ کابل به کابل نیز گفته می شود. قیمت کلمپ کابل به کابل به سایز، برند کلمپ و تأییدیه آن بستگی دارد.
برای استفاده و یا نصب این نوع کلمپ، نیازی به برداشتن و یا جداکردن عایق کابل نیست. از انواع کلمپ انشعاب می توان به کلمپ آلومینیومی دو پیچه و کلمپ افزایش انشعاب ۱ به ۴ اشاره کرد. قیمت کلمپ انشعاب به عواملی هم چون سایز کابل، نوع تأییدیه و برند کلمپ انشعاب بستگی دارد.
کانکتور افزایش انشعاب
کانکتور چند جزیی برای افزایش تعداد انشعابات در کابل کشی با کابل خودنگهدار به کابل گرفته می شود. به کمک این نوع از یراق آلات کابل خودنگهدار می توان همزمان تا حداکثر دو انشعاب ایجاد کرد.
کانکتور مفصل (موف)
در شبکه های توزیع که به کمک کابل خود نگهدار کابل کشی می شوند، برای اتصال و ارتباط کابل های هوایی عایق (ABC) از این نوع کانکتورها استفاده می شود.
این محصول اغلب برای دسته کابل های تا سایز ۱۶، ۲۵، ۳۵، ۵۰ و ۷۰ مورد استفاده قرار می گیرد.
تسمه محافظ کابل
تسمه محافظ کابل برای ایجاد حفاظت دوبل از مسنجر کابل خودنگهدار به کار گرفته می شود. کابل های خودنگهدار گاهی دچار افتادگی های احتمالی می شوند. دلیل آن هم عواملی همچون باد، باران، برف، تنش های مکانیکی و دیگر موارد است.

جدا کننده کابل
از دیگر یراق آلات کابل خودنگهدار می توان به جدا کننده کابل اشاره کرد. هنگام نصب کانکتورها و کلمپ ها بر روی کابل های خودنگهدار سیم و کابل ها به همدیگر نزدیک می شوند. جدا کننده کابل یک نوع آچار است که می توان از آن برای جدا کردن رشته های کابل استفاده کرد. همچنین هنگام نصب کلمپ آویز نیز می توان این آچار را برای جدا کردن مسنجر از کابل خودنگهدار استفاده کرد.
براکت سه خانه و نه خانه
برای اتصال سیم و کابل های خودنگهدار در سیستم روشنایی تونل ها از این وسیله استفاده می شود.
پیچ و مهره و متعلقات نصب کابل خودنگهدار
علاوه بر کلمپها و کانکتورها، تجهیزاتی مانند پیچ، مهره، واشر، قلاب و متعلقات اتصال نیز برای نصب صحیح یراقآلات مورد استفاده قرار میگیرند. کیفیت این قطعات در استحکام نهایی شبکه و جلوگیری از شل شدن اتصالات در طول زمان اهمیت زیادی دارد.

اشتباهات رایج هنگام نصب یراق آلات کابل خودنگهدار
از مهمترین اشتباهات در نصب یراقآلات کابل خودنگهدار میتوان به انتخاب کلمپ نامناسب، استفاده از قطعات غیراستاندارد، نصب نادرست کانکتورهای انشعاب، اعمال نیروی بیش از حد به کابل، عدم استفاده از تسمه و براکت مناسب و بیتوجهی به ظرفیت مجاز تجهیزات اشاره کرد. رعایت دستورالعملهای نصب و استفاده از تجهیزات استاندارد، عملکرد صحیح و طول عمر شبکه را تضمین میکند.













